مقدمه
اگر سایت وردپرسی دارید یا با سرور و هاستینگ کار می‌کنید، دیر یا زود به مدیریت فایل‌ها در لینوکس می‌رسید. بیشتر سرویس‌های هاست، VPS و سرور اختصاصی بر پایه لینوکس هستند و کارهای روزمره مثل آپلود و دانلود فایل، تغییر سطح دسترسی، فشرده‌سازی بکاپ، جابه‌جایی پوشه‌ها، و حتی بررسی لاگ‌ها، همگی به مهارت کار با فایل‌ها وابسته‌اند. این راهنما دقیقاً برای همین نوشته شده: ساده، کاربردی، و قابل استفاده برای مدیریت سایت و سرور.

کلمات کلیدی مهم که در متن پوشش داده می‌شوند:
هاستینگ، خرید هاست، VPS، سرور مجازی، سرور اختصاصی، مدیریت سرور، لینوکس، SSH، مدیریت فایل، مجوز فایل، chmod، chown، بکاپ، امنیت سرور، وردپرس، کنترل پنل، سی پنل، دایرکت ادمین، هاست آلمان، Hetzner

---

بخش 1: ساختار فایل‌ها در لینوکس را درست بفهمیم
در لینوکس همه چیز در قالب فایل و پوشه تعریف می‌شود و مسیرها از ریشه شروع می‌شوند. چند مسیر رایج که روی سرورهای هاستینگ زیاد می‌بینید:

/home
/var/www
/etc
/var/log
/tmp

روی بسیاری از VPS ها و سرورهای لینوکسی، فایل‌های سایت (مثلاً وردپرس) معمولاً در یکی از مسیرهای زیر قرار می‌گیرند:

/var/www/html
/home/username/public_html

---

بخش 2: دستورات پایه برای کار با فایل‌ها
نمایش فایل‌ها و پوشه‌ها:

ls
ls -la

رفتن به پوشه:

cd /path/to/folder

دیدن مسیر فعلی:

pwd

ساخت پوشه جدید:

mkdir newfolder

ساخت فایل خالی:

touch file.txt

کپی فایل یا پوشه:

cp file.txt backup.txt
cp -r folder1 folder2

جابجایی یا تغییر نام:

mv oldname.txt newname.txt
mv file.txt /new/path/

حذف فایل یا پوشه
هشدار: حذف در لینوکس معمولاً به سطل زباله نمی‌رود.

rm file.txt
rm -r foldername

---

بخش 3: نمایش محتوا و بررسی فایل‌ها (خیلی مهم برای سرور و وردپرس)
دیدن محتوای فایل:

cat file.txt

نمایش صفحه‌ای:

less file.txt

دیدن ابتدای فایل (مثلاً تنظیمات یا لاگ):

head -n 50 file.txt

دیدن انتهای فایل (برای لاگ‌های سرور عالی است):

tail -n 50 file.txt
tail -f /var/log/nginx/access.log

---

بخش 4: جستجو در فایل‌ها و پوشه‌ها
پیدا کردن فایل:

find /var/www -name wp-config.php

پیدا کردن متن داخل فایل‌ها (برای پیدا کردن خطا یا کد مشکوک):

grep “DB_NAME” -n wp-config.php
grep -R “suspicious” /var/www/html

---

بخش 5: فشرده‌سازی و بکاپ گیری (کاربردی‌ترین بخش برای هاستینگ)
ساخت فایل فشرده از پوشه سایت:

tar -czf site-backup.tar.gz /var/www/html

باز کردن فایل tar.gz:

tar -xzf site-backup.tar.gz

فشرده‌سازی zip (اگر روی سرور فعال باشد):

zip -r site.zip /var/www/html

استخراج zip:

unzip site.zip

تجربه واقعی: اگر سایت وردپرسی دارید، گرفتن بکاپ منظم از فایل‌ها و دیتابیس، یکی از بهترین کارهایی است که برای امنیت و پایداری هاستینگ انجام می‌دهید. خیلی از بحران‌ها دقیقاً با یک بکاپ سالم حل می‌شوند.

---

بخش 6: سطح دسترسی‌ها در لینوکس (امنیت سرور و وردپرس)
نمایش سطح دسترسی:

ls -la

تغییر دسترسی فایل:

chmod 644 wp-config.php

تغییر دسترسی پوشه:

chmod 755 wp-content

تغییر مالکیت فایل‌ها (وقتی مشکل آپلود یا پرمیشن دارید):

chown -R www-data:www-data /var/www/html

نکته امنیتی مهم: در وردپرس، دسترسی‌های اشتباه یکی از دلایل رایج هک شدن یا خراب شدن آپلودهاست. نه خیلی باز بگذارید، نه آنقدر بسته که سایت از کار بیفتد. تنظیم درست پرمیشن، یک بخش واقعی از امنیت هاستینگ است.

---

بخش 7: انتقال فایل بین سیستم شما و سرور (SSH و مدیریت هاست)
کپی فایل از کامپیوتر به سرور:

scp file.zip user@server-ip:/home/user/

کپی فایل از سرور به کامپیوتر:

scp user@server-ip:/home/user/file.zip .

اگر مدیریت روزانه دارید، این بخش دقیقاً جایی است که سرعت شما را در مدیریت VPS و سرور بالا می‌برد.

---

بخش 8: این مهارت چه ربطی به انتخاب هاستینگ دارد؟
وقتی هاست یا VPS می‌خرید، فقط منابع مهم نیستند. چیزی که واقعاً کیفیت کار را تعیین می‌کند این است که شما بتوانید سریع و دقیق فایل‌ها را مدیریت کنید: بکاپ بگیرید، برگردانید، خطاها را از لاگ پیدا کنید، سطح دسترسی‌ها را اصلاح کنید و فایل‌های سنگین را بدون دردسر منتقل کنید. این‌ها همان چیزهایی هستند که در تجربه واقعی، تفاوت بین یک سرویس هاستینگ معمولی و یک زیرساخت حرفه‌ای را مشخص می‌کند.

و اگر از سرورهای خارجی مثل Hetzner استفاده می‌کنید، یک نکته عملی و مهم هم وجود دارد:
ما پرداخت‌های Hetzner را بدون کارمزد و با قیمت کاملاً رقابتی به یورو در اسرع وقت انجام می‌دیم.
این موضوع برای خیلی از مدیران سایت و کسب‌وکارهایی که سرور آلمان یا VPS خارجی می‌گیرند، در عمل یک مزیت جدی است؛ چون هم هزینه اضافه نمی‌دهند و هم روند تمدید و شارژ سریع‌تر و مطمئن‌تر پیش می‌رود.

---

جمع‌بندی
کار با فایل‌ها در لینوکس، یک مهارت لوکس نیست؛ برای کسی که سایت وردپرسی دارد یا با VPS و سرور سروکار دارد، یک نیاز روزمره است. با همین چند دستور ساده می‌توانید مدیریت فایل‌ها، بکاپ، امنیت و رفع خطا را حرفه‌ای‌تر انجام دهید و در نهایت از هاستینگ و سرورتان بهره بهتری بگیرید.