امنیت سرور یکی از حیاتی‌ترین موضوعات در دنیای هاستینگ، سرور مجازی (VPS) و سرور اختصاصی است. کوچک‌ترین ضعف امنیتی می‌تواند منجر به از دست رفتن اطلاعات، هک شدن وب‌سایت، افت سئو و حتی خسارات مالی جدی شود. این چک‌لیست امنیت سرور بر اساس تجربه واقعی مدیریت سرورها و بهترین استانداردهای رایج تهیه شده تا بتوانید با اطمینان، زیرساخت میزبانی خود را ایمن کنید.

چرا امنیت سرور در هاستینگ اهمیت حیاتی دارد؟

در دنیای امروز، حملات سایبری دیگر محدود به سایت‌های بزرگ نیستند. حتی یک وب‌سایت وردپرسی ساده روی یک VPS هم می‌تواند هدف بات‌ها و هکرها قرار بگیرد. امنیت سرور مستقیماً با حفظ اطلاعات کاربران و دیتابیس، پایداری سرویس‌های هاستینگ، جلوگیری از افت رتبه سایت در گوگل و افزایش اعتماد کاربران و مشتریان در ارتباط است. این راهنما با تکیه بر تخصص فنی و اعتبار عملیاتی نوشته شده و برای مدیران سرور، توسعه‌دهندگان و صاحبان کسب‌وکار کاربردی است.

چک‌لیست کامل امنیت سرور برای VPS و Dedicated

۱) به‌روزرسانی مداوم سیستم‌عامل و سرویس‌ها
همیشه سیستم‌عامل سرور (Linux یا Windows Server) و سرویس‌هایی مانند Apache، Nginx، MySQL و PHP را به‌روز نگه دارید. بخش زیادی از نفوذها از طریق آسیب‌پذیری‌های قدیمی اتفاق می‌افتد.

کدهای نمونه (هر کد در یک خط جدید)

sudo apt update
sudo apt upgrade -y
sudo apt autoremove -y

اگر از RHEL/CentOS/Alma/Rocky استفاده می‌کنید:

sudo dnf update -y

۲) امن‌سازی SSH و حذف ورود با رمز عبور
تغییر پورت پیش‌فرض SSH، غیرفعال‌سازی ورود با رمز عبور و استفاده از SSH Key، حملات brute force را به شکل محسوسی کاهش می‌دهد. بهتر است ورود مستقیم با root را هم غیرفعال کنید و با یک کاربر عادی و دسترسی sudo کار کنید.

کدهای پیشنهادی

sudo nano /etc/ssh/sshd_config
Port 2222
PermitRootLogin no
PasswordAuthentication no
PubkeyAuthentication yes
sudo systemctl restart ssh
sudo systemctl restart sshd

نکته مهم: قبل از غیرفعال کردن ورود با رمز، مطمئن شوید کلید SSH روی سرور اضافه شده است و می‌توانید با آن وارد شوید.

۳) فعال‌سازی فایروال و بستن پورت‌های غیرضروری
در هاستینگ حرفه‌ای، فقط پورت‌های ضروری باید باز باشند. فایروال به شما کمک می‌کند دسترسی‌ها را محدود کنید و سطح حمله را کاهش دهید.

نمونه با UFW:

sudo apt install ufw -y
sudo ufw default deny incoming
sudo ufw default allow outgoing
sudo ufw allow 2222/tcp
sudo ufw allow 80/tcp
sudo ufw allow 443/tcp
sudo ufw enable
sudo ufw status verbose

۴) نصب و تنظیم Fail2ban برای مقابله با حملات تکرارشونده
Fail2ban با بررسی لاگ‌ها، آی‌پی‌های مشکوک را به‌صورت خودکار بلاک می‌کند. این ابزار یکی از پایه‌های امنیتی برای VPS و سرورهای اختصاصی است.

کدهای پیشنهادی

sudo apt install fail2ban -y
sudo systemctl enable fail2ban
sudo systemctl start fail2ban
sudo cp /etc/fail2ban/jail.conf /etc/fail2ban/jail.local
sudo nano /etc/fail2ban/jail.local
sudo systemctl restart fail2ban
sudo fail2ban-client status

۵) مدیریت صحیح دسترسی کاربران و اصل کمترین دسترسی
از root برای کارهای روزمره استفاده نکنید. کاربران را با دسترسی محدود بسازید، دسترسی‌های اضافی را حذف کنید و برای هر سرویس فقط همان سطح دسترسی لازم را بدهید. این کار اگر هم نفوذی رخ دهد، دامنه خسارت را محدود می‌کند.

کدهای پیشنهادی

adduser deploy
usermod -aG sudo deploy

۶) فعال‌سازی SSL و امن‌سازی ارتباطات
تمام وب‌سایت‌ها، پنل‌های مدیریتی و صفحات ورود باید از SSL معتبر استفاده کنند. این موضوع هم امنیت را بالا می‌برد و هم روی اعتماد کاربران و سئو اثر مستقیم دارد.

نمونه برای Nginx با Certbot:

sudo apt install certbot python3-certbot-nginx -y
sudo certbot –nginx -d example.com -d www.example.com

نمونه برای Apache با Certbot:

sudo apt install certbot python3-certbot-apache -y
sudo certbot –apache -d example.com -d www.example.com

۷) بکاپ‌گیری منظم و خارج از سرور
بدون بکاپ، امنیت کامل نیست. بکاپ باید منظم باشد، روی فضای جداگانه ذخیره شود و دوره‌ای تست شود. بهتر است نسخه‌های چندگانه داشته باشید تا اگر فایل‌ها آلوده شدند یا اشتباه حذف شدند، امکان بازگشت داشته باشید.

نمونه بکاپ ساده از دیتابیس:

mysqldump -u root -p dbname > dbname_backup.sql

۸) مانیتورینگ و بررسی لاگ‌ها
مانیتورینگ منابع سرور (CPU، RAM، Disk)، بررسی لاگ‌های وب‌سرور و سیستم و تنظیم هشدار برای رفتارهای مشکوک، کمک می‌کند سریع‌تر از حملات یا مشکلات باخبر شوید. در بسیاری از تجربه‌های واقعی، دیر مطلع شدن از حمله باعث خسارت بیشتر شده است.

نمونه‌های بررسی سریع:

uptime
free -m
df -h
journalctl -xe
tail -n 200 /var/log/auth.log

۹) سخت‌گیری روی دیتابیس و پنل‌ها
برای MySQL/MariaDB از رمزهای قوی، محدودسازی دسترسی ریموت، تغییر تنظیمات پیش‌فرض و دسترسی حداقلی استفاده کنید. اگر پنل‌هایی مثل phpMyAdmin یا کنترل‌پنل سرور دارید، دسترسی آن‌ها را محدود کنید (مثلاً فقط IP مشخص، یا پشت VPN).

نمونه امن‌سازی MySQL:

sudo mysql_secure_installation

۱۰) جلوگیری از اجرای فایل‌های مخرب در وب‌سرور
در پروژه‌های وردپرس و PHP، یکی از مسیرهای نفوذ، آپلود فایل‌های مخرب است. دسترسی نوشتن را محدود کنید، سطح دسترسی فایل‌ها و پوشه‌ها را درست تنظیم کنید و مسیرهای حساس را محافظت کنید.

نمونه سطح دسترسی پیشنهادی (برای وب‌سایت‌های PHP):

find /var/www/html -type d -exec chmod 755 {} ;
find /var/www/html -type f -exec chmod 644 {} ;

امنیت سرور در دیتاسنتر Hetzner

بسیاری از کاربران برای هاستینگ حرفه‌ای از سرورهای Hetzner استفاده می‌کنند. امنیت دیتاسنتر مهم است، اما بخش اصلی امنیت، تنظیمات نرم‌افزاری و مدیریت درست سرور است. اگر پرداخت و تمدید سرویس‌ها به‌موقع انجام نشود، ممکن است سرویس قطع شود و ریسک‌های عملیاتی بالا برود. به همین دلیل، ما پرداخت‌های Hetzner را بدون کارمزد و با قیمتی کاملاً رقابتی به یورو و در سریع‌ترین زمان انجام می‌دهیم تا کاربران بدون دغدغه مالی و تاخیر، تمرکز اصلی‌شان روی امنیت سرور و توسعه پروژه باشد.

تجربه واقعی، تخصص، اعتبار و اعتماد در امنیت سرور

این چک‌لیست بر اساس تجربه واقعی مدیریت سرورهای VPS و اختصاصی نوشته شده است. در عمل، بیشترین مشکلات امنیتی از موارد ساده مثل رمزهای ضعیف، پورت‌های باز غیرضروری و نبود مانیتورینگ به‌وجود می‌آید. رعایت همین موارد پایه، در بسیاری از پروژه‌ها باعث کاهش محسوس حملات و افزایش پایداری سرور شده است. هدف این متن ارائه راهکارهای قابل اجرا و قابل اعتماد است تا بتوانید امنیت را به‌صورت مستمر و حرفه‌ای مدیریت کنید.

جمع‌بندی

امنیت سرور یک کار یک‌باره نیست، یک فرآیند دائمی است. با اجرای این چک‌لیست امنیت سرور می‌توانید ریسک نفوذ و هک را کاهش دهید، پایداری سرویس هاستینگ را بالا ببرید و اعتماد کاربران را تقویت کنید. اگر بخواهید، می‌توان همین محتوا را دقیق‌تر برای نوع سرورتان (Ubuntu، Debian، CentOS، AlmaLinux، یا Windows Server) و همین‌طور برای سناریوهای وردپرس، فروشگاه ووکامرس یا پروژه‌های API محور شخصی‌سازی کرد.